مینی ایوانس ، صدای جهانهای نادیدنی در اوتسایدر آرت
به قلم: منا خداشناس
آغاز زندگی هنرمندی خارج از جریان رسمی
مینی ایوانس یکی از برجستهترین چهرههای اوتسایدر آرت در آمریکا است، هنرمندی که بدون آموزش رسمی، جهانی تصویری بنا کرد که همزمان رازآلود، معنوی و غریزی است. او در سال ۱۸۹۲ در کارولینای شمالی به دنیا آمد. بخش عمده زندگیاش را در موقعیتهای کاملاً دور از نهادهای هنری گذراند. از کارگری ساده تا مسؤول ثبت بلیتهای باغ گیاهشناسی گرینویل. اما همین فاصله از جریان اصلی هنر، همان چیزی بود که به آثارش قدرت و اصالت بخشید.
photo by: www.static01.nyt.com
رؤیاهایی که دستور تصویر بودند
از کودکی رؤیاهایی با رنگهای تند، چهرههای نمادین، موجودات ترکیبی و فرمهای هندسی پیچیده میدید. رؤیاهایی که به تعبیر خودش، فرمانهایی برای تصویر کردن بودند. ایوانس تا سالها این تجربهها را پنهان میکرد و نمیدانست چگونه یا کجا باید آنها را بازگو کند. تا آنکه در دهه ۱۹۳۰، ناگهان نیرویی درونی او را وادار به کشیدن نقاشیهایی کرد که حاصلشان مجموعهای از زیباترین آثار جنبش اوتسایدر بود.
جهانی میان اسطوره، رنگ و روح
آثار ایوانس آمیزهای از اسطوره، رؤیا، کیهانباوری و تجربههای عمیق روحیاند. پیکرههای مرکزی در کارهای او اغلب ترکیب زن، گیاه، فرشته یا موجودی مقدساند. انگار جهانی موازی را روایت میکنند که در آن «روح طبیعت» و «روح انسان» از هم جدا نیستند.
استفادهٔ جسورانه از رنگ، تقارنهای تکراری و فرمهای دوار باعث شد سبک او با هیچ جریان رسمی هنرهای مدرن اشتباه گرفته نشود.
photo by: www.petulloartcollection.org
اوج توجه جهانی و تثبیت جایگاه هنری
اوج توجه به آثار ایوانس از دهه ۱۹۶۰ آغاز شد. زمانی که هنرمندان و کیوریتورهای جریان اصلی، تازگی و نیروی بصری آثار او را کشف کردند. نمایشگاه مهمش در سال ۱۹۷۵ در موزه هنر مدرن نیویورک (MoMA) نه تنها جایگاه او را تثبیت کرد، بلکه نشان داد هنر اوتسایدر میتواند به همان اندازه هنر آکادمیک، عمیق، اصیل و تأثیرگذار باشد.
میراثی برخاسته از درون و ناخودآگاه
مینی ایوانس در تمام عمرش به نیرویی درونی وفادار ماند، نیرویی که او را به خلق جهانی فراواقعی سوق میداد. جهانی که نه از سنت هنری میآمد و نه از آموزش، بلکه از تجربههای شخصی، از ناخودآگاه و از نوعی ایمان به زیبایی نامرئی جهان.
او امروز یکی از مهمترین چهرههای اوتسایدر آرت محسوب میشود. میراثش یادآور این حقیقت است که هنر میتواند از دوردستترین نقاط جامعه، از سادهترین موقعیتها و از بیواسطهترین تجربههای انسانی برخیزد و در نهایت به جهانیترین زبان تبدیل شود.
source: www.starnewsonline.com